Kat İrtifakı ve Kat Mülkiyeti Arasındaki Fark Nedir?
Gayrimenkul satın alırken tapuda “kat irtifakı” veya “kat mülkiyeti” ifadeleriyle karşılaşabilirsiniz. Her ikisi de resmî bir hak olmakla birlikte, yapının hukuki durumu açısından aynı anlama gelmez.
En basit anlatımıyla kat irtifakı, yapılacak veya yapımı devam eden bir binadaki bağımsız bölüm için kurulan hakkı; kat mülkiyeti ise tamamlanmış bir yapıdaki daire, ofis veya dükkân üzerindeki mülkiyet hakkını ifade eder.
Kat İrtifakı Nedir?
Kat irtifakı; inşaatı henüz başlamamış veya devam eden bir binadaki bağımsız bölümlerin, onaylı proje doğrultusunda arsa paylarına bağlanmasıdır.
Kat irtifakı tapusunda satın alınacak dairenin katı, bağımsız bölüm numarası ve arsa payı belirtilir. Ancak kat irtifakının bulunması, binanın tamamlandığını veya yapı kullanma izin belgesi, yani iskan aldığını tek başına göstermez.
Kat Mülkiyeti Nedir?
Kat mülkiyeti, tamamlanmış bir binadaki daire, dükkân, ofis veya depo gibi bağımsız bölümler üzerinde kurulan mülkiyet hakkıdır.
Binanın inşaatı tamamlandıktan ve gerekli yasal şartlar sağlandıktan sonra kat irtifakından kat mülkiyetine geçilir. Kat mülkiyetli tapu, bağımsız bölümün tamamlanmış yapı içerisinde resmî olarak kayıt altına alındığını gösterir.
Kat İrtifakı ile Kat Mülkiyeti Arasındaki Farklar
Kat irtifakı ve kat mülkiyeti arasındaki temel farklar şunlardır:
Kat irtifakı, yapılacak veya yapımı süren binalarda kurulur.
Kat mülkiyeti, tamamlanmış yapılardaki bağımsız bölümler için kurulur.
Kat irtifakı, arsa payına bağlı bir haktır.
Kat mülkiyeti, bağımsız bölüm üzerinde kurulan mülkiyet hakkıdır.
Kat irtifakı tapusu binanın iskan aldığını tek başına göstermez.
Kat mülkiyeti, satış ve konut kredisi süreçlerinde genellikle daha avantajlı bir statüdür.
Kat İrtifaklı Ev Alınır mı?
Kat irtifaklı bir ev satın alınabilir. Türkiye’de özellikle yeni konut projelerinde satışlar çoğunlukla kat irtifakı aşamasında başlamaktadır. Ayrıca tamamlanmış bazı eski binaların tapularında da kat irtifakı kaydı devam edebilir.
Ancak satın alma kararı vermeden önce şu kontroller yapılmalıdır:
Binanın yapı kullanma izin belgesi bulunuyor mu?
Daire onaylı mimari projeyle uyumlu mu?
Tapudaki kat ve bağımsız bölüm numarası doğru mu?
Tapu kaydında ipotek, haciz veya şerh var mı?
Binada projeye aykırı bölümler bulunuyor mu?
Kat mülkiyetine neden geçilmemiş?
Taşınmaz konut kredisine uygun mu?
Kat irtifakı tek başına evin kaçak veya satın alınamaz olduğu anlamına gelmez. Ancak bina tamamlandığı hâlde uzun süredir kat mülkiyetine geçilmemişse bunun nedeni mutlaka araştırılmalıdır.
Kat İrtifakından Kat Mülkiyetine Nasıl Geçilir?
Kat mülkiyetine geçilebilmesi için binanın tamamlanması, onaylı projeye uygun olması ve yapı kullanma izin belgesinin düzenlenmesi gerekir.
Gerekli şartlar sağlandıktan sonra ilgili idarenin bildirimi veya hak sahiplerinin başvurusu doğrultusunda tapu ve kadastro işlemleri yürütülür. İşlemlerin tamamlanmasıyla kat irtifakı tapusu, kat mülkiyeti tapusuna dönüştürülür.
Kat Mülkiyetli Tapu Tamamen Güvenli midir?
Kat mülkiyetli tapu önemli bir güven göstergesidir ancak taşınmazın hiçbir sorunu bulunmadığını tek başına garanti etmez.
Satın alma öncesinde tapudaki ipotek ve şerhler, bağımsız bölüm bilgileri, arsa payı, yönetim planı, aidat borçları ve sonradan yapılan projeye aykırı değişiklikler yine kontrol edilmelidir.
Sonuç
Kat irtifakı, yapılacak veya yapımı devam eden bağımsız bölümün arsa payına bağlı hakkını; kat mülkiyeti ise tamamlanmış bağımsız bölüm üzerindeki mülkiyet hakkını ifade eder.
Kat irtifaklı bir ev satın almak her zaman riskli değildir. Önemli olan binanın iskan durumu, onaylı projesi, tapu kayıtları ve fiilî durumunun birlikte incelenmesidir.
Gayrimenkul satın almadan önce ilgili belediyeden ve tapu müdürlüğünden güncel bilgi alınması, gerektiğinde uzman desteğine başvurulması en güvenli yaklaşımdır.
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Hukuki veya teknik danışmanlık niteliği taşımaz.